резус фактор | Baamboozle - Baamboozle

Жыныстық хромосомалармен тұқым қуаламайтын белгілер қалай аталады?

Олар аутосомды белгілер деп аталады және қалыпты (1-22) хромосомаларда орналасады.

Гемофилиямен ауыратын ер адам сау әйелге үйленсе, олардың балалары қандай болуы мүмкін?

Барлық ұлдары – сау болады. Барлық қыздары – тасымалдаушы болады.

Әкесінде гемофилия болса, балаларына беріле ме?

Ұлдарына берілмейді, себебі әкесі оларға тек Y хромосомасын береді. Бірақ қыздары міндетті түрде тасымалдаушы болады, өйткені олар әкесінен Х хромосомасын алады

Неліктен ер адамдар гемофилияны анасынан тұқым қуалайды?

Себебі ер адамдарға X хромосомасы тек анасынан беріледі. Егер анасы гемофилия генін тасымалдаса, ұлы міндетті түрде осы аурумен туылады.

Егер адамның қаны өте сирек болса, оны қалай сақтайды және қажет жағдайда қалай қолданады?

Сирек қан топтары арнайы қан банктерінде сақталады және қажет болған жағдайда арнайы медициналық орталықтар арқылы жеткізіледі.

Резус фактордың эволюциялық маңызы бар ма?

Кейбір ғалымдар Rh(-) резус факторы мутация нәтижесінде пайда болғанын және белгілі бір инфекциялардан қорғаныш ретінде қалыптасқанын болжайды.

Неліктен кейбір адамдар тек өз қан тобындағы донордан ғана қан ала алады?

Себебі, егер қанда бөтен антигендер болса, иммундық жүйе оларды жат зат ретінде қабылдап, агглютинация (қанның ұюы) реакциясын бастайды.

Адамның қан тобы оның денсаулығына әсер ете ме?

Кейбір зерттеулер бойынша, A(II) қан тобы бар адамдарда жүрек-қан тамыр аурулары жиі кездесуі мүмкін, ал O(I) қан тобы бар адамдарда асқазан жарасы қаупі жоғары

Қан құю кезінде тек эритроциттерді құюға бола ма?

Иә, кейбір жағдайларда тек эритроциттік масса немесе плазма құйылады.

Неліктен қан тобын дұрыс анықтау хирургиялық операцияларда маңызды?

Себебі, операция кезінде қан жоғалту мүмкіндігі жоғары, ал сәйкес келмейтін қан құйылса, науқастың өміріне қауіп төнеді.

Егер науқасқа сәйкес келмейтін қан құйылса, қандай белгілер пайда болуы мүмкін?

Дене қызуының көтерілуі, қалтырау, жүрек айнуы, тыныс алудың қиындауы, зәр түсінің өзгеруі, ауыр аллергиялық реакциялар.

Резус-конфликттің алдын алу үшін қандай шаралар қолданылады?

Антирезус иммуноглобулин (Rh-иммуноглобулин) инъекциясы жүктіліктің 28-ші аптасында және босанғаннан кейін енгізіледі.

Егер адамның қан тобы AB(IV) Rh(+), ал жұбайының қан тобы O(I) Rh(-) болса, балаларының қан тобы қандай болуы мүмкін?

Баланың қан тобы A(II) немесе B(III) Rh(+) немесе Rh(-) болуы мүмкін. AB және O қан топтары бірге болғанда, бала O қан тобын ала алмайды.

Донорлық қанды алмастырудың заманауи әдістері қандай және олардың қан құюдан артықшылығы қандай?

Қанды алмастыратын ерітінділер (перфторан, гемопур, гемозин) жасалып жатыр. Олардың артықшылығы – вирустардан таза, ұзақ сақталады, кез келген қан тобымен үйлес

Ғылыми-технологиялық прогресс қан топтары мен резус факторын зерттеуде қандай жаңалықтар әкелуі мүмкін?

Жасанды қан жасау, гендік инженерия арқылы қан тобы өзгерту, қан құюдың жаңа қауіпсіз әдістерін жасау, резус-конфликттің алдын алу үшін жаңа вакциналар әзірлеу

Қан топтарын дұрыс анықтау медицинаның қай салаларында маңызды рөл атқарады?

Трансфузиология (қан құю), акушерлік және гинекология (жүктілік), хирургия, онкология, генетика, криминалистика, иммунология салаларында өте маңызды.

Неліктен резус-конфликт екінші жүктілік кезінде біріншіге қарағанда қауіптірек?

Бірінші жүктілік кезінде ананың иммундық жүйесі Rh(+) балаға қарсы антиденелерді аз мөлшерде шығарады. Бірақ екінші жүктілік кезінде организм бұрынғыдан көбірек

Егер адамға сәйкес келмейтін қан құйылса, қандай реакциялар болуы мүмкін?

Гемолиз (қан жасушаларының бұзылуы), аллергиялық реакция, қан қысымының төмендеуі, бүйрек жеткіліксіздігі, анафилактикалық шок сияқты ауыр жағдайлар болуы мүмкі

Неліктен O(I) Rh(-) әмбебап донор деп аталады?

Себебі O(I) Rh(-) қанының эритроциттерінде антиген жоқ, сондықтан ол кез келген адамға құйылғанда иммундық реакция тудырмайды.

Егер анасының резус факторы теріс (-), ал әкесінікі оң (+) болса, жүктілік кезінде қандай мәселелер туындауы мүмкін?

Егер бала Rh(+) болса, анасының иммундық жүйесі оған қарсы антиденелер шығарып, резус-конфликт туындауы мүмкін. Бұл жағдайда жүктілікке ерекше бақылау керек.

Егер ата-ананың бірінің қан тобы A(II), екіншісінің қан тобы B(III) болса, баласының қан тобы қандай болуы мүмкін?

Баланың қан тобы O(I), A(II), B(III) немесе AB(IV) болуы мүмкін, себебі ата-анадан әртүрлі антигендер берілуі мүмкін.

Егер адамның қан тобы O(I), Rh(-) болса, ол кімге қан бере алады?

Ол барлық қан топтарына (O, A, B, AB) Rh(-) және Rh(+) адамдарға қан бере алады, себебі оның эритроциттерінде ешқандай антиген жоқ.

Қандай резус факторлар бар?

Rh(+) (оң резус) – антиген бар Rh(-) (теріс резус) – антиген жоқ

Резус фактор дегеніміз не?

Бұл эритроциттердің (қан жасушаларының) бетінде Rh (D) антигенінің бар немесе жоқ болуын білдіреді

АВ0 жүйесі бойынша қан топтары қалай жіктеледі?

Адамның қанында A, B антигендері болуына немесе болмауына байланысты төрт қан тобы бар: O (I) – антигендер жоқ A (II) – A антигені бар B (III) – B антигені бар

Қан топтарының қандай жүйелері бар?

Ең танымал жүйелер: АВ0 (АВО) жүйесі және Резус (Rh) жүйесі. Сонымен қатар, Келл, Даффи, Кидд сияқты басқа жүйелер де бар.