Айтыс дегеніміз не және оның негізгі ерекшеліктері қандай?
Айтыс – суырыпсалма ақындардың бетпе-бет отырıp, табан астында өлеңмен сөз қағыстыруы. Ерекшелігі: импровизация, шешендік, тапқырлық, күйінді мәселелерді көтеру
15
Айтыс қандай жағдайларда және қандай мақсатпен өткізіледі?
Айтыс той-думанда, үлкен жиындарда, халық мерекелерінде өткізіледі. Мақсаты – елдің ойын, тәрбиелік өсиетін айту, халықты бірлікке, әділдікке шақыру, өнер көрсе
15
Айтыстың пайда болу тарихы қай дәуірлермен байланысты?
Айтыстың шығу бастауы ерте дәуірлердегі салттық ғұрыптармен, наным-сенімдермен байланысты. Ежелгі бәдік салтынан бастап дамып, XV–XIX ғасырларда кемеліне келген
15
Айтыс ауыз әдебиетінің қай жанрына жатады?
Айтыс – ауыз әдебиетінің лирикалық-эпикалық жанрына жатады.
15
Айтыс кезінде ақындар қандай әдістерді қолданады?
Мақтау, даттау, мысқыл, әжуалау, дәлелдеу, өз дәуіріндегі әлеуметтік мәселелерді көтеру, қарсыласты сөзбен жеңу әдістері қолданылады.
15
Айтыстың қандай түрлерін білесің?
Басты түрлері: • Бәдік айтысы • Жар-жар • Қыз бен жігіт айтысы • Ақындар айтысы • Дін айтысы • Өтірік айтыс • Жұмбақ айтысы
15
Қыз бен жігіт айтысының ерекшеліктерін ата.
Ерекшелігі – әзіл, көңілді сөздер, тапқыр жауап, махаббат тақырыбы, айтыстың жеңіл әрі әдемі түрі.
15
Сүйінбай Аронұлының айтыс өнеріндегі орны қандай?
Сүйінбай – қазақтың әйгілі суырыпсалма ақыны, айтыс өнерінің биік өкілі. Ол халықтың мұң-мұқтажын, елдік мәселелерді батыл айтқан.
15
Сүйінбай Аронұлы қай айтыстарымен белгілі?
Қатағанмен айтысы
15
Сүйінбай Аронұлының шығармаларында көтерілген негізгі тақырыптар қандай?
Тақырыптары: әділдік, ел бірлігі, мансапқорлықты әшкерелеу, халықтың әлеуметтік мәселелері, ерлік, патриотизм.
15
Сүйінбай мен Қатаған айтысы қай ғасырда өткен?
Айтыс XIX ғасырда (19-ғасырда) өткен.
15
Сүйінбай айтыс барысында Қатағанның қандай кемшіліктерін әшкерелейді?
Сүйінбай: • Қатағанның мақтаншақтығын, • Елді бөлуге тырысатынын, • Тәкәппарлығын, • Өнерді шынайы түсінбейтінін бетіне басады.